شیراحمد سارانی، عباس شریفی تهرانی، مسعود احمدزاده و محمد جوان نیکخواه

نشانی : زابل- دانشگاه زابل - دانشکده کشاورزی

آدرس پست الکترونیکی: shirahmad_sarani@yahoo.com, sarani59@uoz.ac.ir

در اين تحقیق مجموعا 27 جدايه باکتريايي و دو جدایه قارچ تریکودرما مورد بررسي قرار گرفت. در ابتدا توانايي آنتاگونيستي جدايه هاي باکتريايي و قارچ عليه قارچ عامل بیماری بررسي شد و نتايج نشان داد 7 جدايه باکتری و دو جدایه قارچ تریکودرما، داراي خاصيت بازدارندگی در شرایط آزمایشگاه و گلخانه مي باشند. با توجه به نتايج بدست آمده از آزمونهاي فيزيولوژيکي، بيوشيميايي و مرفولوژيکي، جدايه هاي B6و Bs44 به گونه Bacillus subtilis و جدايهT1 و2 T به گونه Trichoderma sp. تعلق داشتند. در بررسي مکانيسمهاي بازدارندگي جدايه هاي باکتريايي مشخص شد که جدايه هاي باکتريايي با توليد آنتي بيوتيک و ترشحات مایع خارج سلولی، مانع از رشد ميسليوم قارچ عامل بیماری مي شوند. همچنين جدايه های باکتری برخي متابوليتهاي ضد ميکروبي ديگر از جمله پروتئاز و سيدروفور را توليد مي نمايند. جدايه Bs44بهترين تاثير را در جلوگيري از رشد قارچ در شرايط آزمايشگاهي نشان داد. تاثير جدايه ها بر کاهش بيماري در شرايط گلخانه در مقايسه با شاهد داراي تفاوت معني دار بود ولی هيچکدام از جدايه ها نتوانستند به طور کامل از ايجاد بيماري ممانعت نمايند. مقايسه نحوه کاربرد مايه تلقيح باکتريها نشان داد که روش آغشته سازي خاک با سوسپانسيون باکتري و قارچ آنتاگونیست نسبت به روش آغشته سازي بذر نتيجه بهتري دارد. بطوریکه جدايه B6 و T1بيشترين تاثير را در کاهش بيماري در شرايط گلخانه نشان دادند و به ترتیب دارای 67 و 78 درصد قدرت بازدارندگی در روش آغشته سازی خاک در شرایط گلخانه بودند.